‘Een eigen huis, een plek onder de zon’, zong René Froger tijdens vervlogen tijden. Het zijn gevleugelde woorden die alles zeggen over de belangrijkste basis die iemand maar kan hebben: het huis. Maar niet voor iedereen is dat zo vanzelfsprekend, blijkt uit de verhalen van Cassandra en Rigo tijdens het programma ‘De Sleutel’. Twee en een half uur Beau op je scherm, maar met een goede reden.

En laat ik maar meteen dit zeggen: als je dit met droge ogen kunt kijken, ben je of ongevoelig of onmenselijk. Het zijn twee op zich staande verhalen met een en dezelfde rode lijn: beiden zijn al langere tijd dakloos. 

Burn-out

Rigo bijvoorbeeld. Hij had in eerste instantie een goede baan in de IT, maar raakte door een burn-out depressief, maakte z’n post niet open en moest uiteindelijk gedwongen zijn huis uit. Jaren zat hij in een stoel, zo vertelde hij, en deed hij helemaal niets. En niemand die zich om ‘m bekommerden. Z’n relatie ging uit, al zes jaar heeft hij zijn dochter – inmiddels 9 – zelfs niet gezien. ‘Terwijl ze me elke dag kan opzoeken’, zo zegt hij. 

Inmiddels heeft-ie z’n heil gevonden onder een brug, samen met hond en bok: ‘mijn woonkamer is groter dan die van jou, Beau’, grapte hij. Bang is hij er niet. Het lijkt zelfs of hij ‘een is geworden met de natuur’. Aan zijn dieren kan hij zich vasthouden, de liefde tussen hem en hen is erg groot. Z’n dieren lijken tevens ook een groot obstakel te vormen, getuige het feit dat hulpverlenende instanties ze niet binnenlaten. En douchen komt er ook al zes jaar niet van: ‘het vocht is buiten een vijand en geen vriend’.

Piekeren

In het Noorden logeert Cassandra nu ‘te lang’ bij een crisisopvang: al twee jaar. Vanaf haar tiende woont ze in pleeggezinnen. Haar moeder kon niet goed voor haar zorgen, haar vader was al vroeg – op haar dertiende – overleden. Achtereenvolgens woonde ze afwisselend in pleeggezinnen en weer thuis. Sinds anderhalf jaar krijgt ze een voedselpakket van de voedselbank in haar buurt, knokt ze om ‘erbovenop te komen’.

Waar Rigo er een beetje ‘gelaten’ onder lijkt (hij twijfelt zelfs of-ie het wel wil, dat ‘housing first’), piekert Cassandra veel. ‘Ik wilde me niet aankleden, maar zielig in bed liggen’, zo zegt ze, piekerend over onder andere haar woonsituatie, eenzaamheid en wat ze vooral niet heeft: een familie. Haar vrienden hebben immers veelal ouders, opa’s en oma’s.

‘Dit is je sleutel’

Beau vraagt beiden of hij ze mag blijven volgen: ‘hoe je je opbouwt, maar wel met camera’. Cassandra vind dat goed, ze wil bijvoorbeeld studeren. Maar haar bewindvoerder – zoals zovelen in haar situatie, staat ze onder bewind – heeft laten weten dat een studie er waarschijnlijk niet in zit. Maar Beau laat weten ‘dat het goedkomt’. En hij geeft beiden een sleutel: ‘dit is je nieuwe huis’. Rigo moet erover nadenken, maar Cassandra is om: ‘morgen ga ik verhuizen’.

Naar elkaar omkijken

Cassandra en Rigo. Rigo en Cassandra. Onthoud die namen goed. Zij staan voor nog meer Cassandra’s en Rigo’s, die nu onder een brug leven met dier en spul. Of in een crisisopvang bivakkeren, ‘wachtend op een stabiele plek’. Of zelfs nog verder heen zijn: een verward persoon worden.  Maar volgens Beau helpt het al door een stukje ‘liefde’ te geven, iets dat bij de hulpverlening niet altijd even goed zit. Aldus de presentator, op een eerder moment die dag. In dat opzicht ligt er ook een belangrijke taak voor ons. Om maar een bekende slogan aan te halen: ‘laten we wat meer naar elkaar omkijken’.

De Sleutel wordt elke dinsdagavond uitgezonden bij RTL4. De eerste aflevering trok 914.000 kijkers. Loop jij zelf tegen problemen aan? Praten helpt.